مالیات بر درآمد حقوقبگیران و مدیران در ترکیه چگونه محاسبه میشود؟
در این یادداشت میخوانید:
مالیات بر درآمد حقوقبگیران و مدیران در ترکیه چگونه محاسبه میشود؟
محاسبه مالیات حقوق نیازمند تفکیک مبلغ ناخالص، مبنای مشمول مالیات و مبلغ واریزی است. این راهنما روش محاسبه، تعرفه رسمی سال ۲۰۲۶ و وضعیت اظهارنامه را توضیح میدهد. راهنمای رسمی درآمد حقوق GİB
پرداختهای رؤسا، اعضای هیئتمدیره و مدیران تصفیه
وجوه نقد، مزایای غیرنقدی و سایر منافعی که به رؤسا، اعضای هیئتمدیره و مدیران تصفیه به سبب سمت آنان پرداخت یا برای آنان تأمین میشود، از نظر مالیات بر درآمد در گروه پرداختهای حقوقی قرار میگیرد. بنابراین، در ارزیابی درآمد این اشخاص باید پرداختهای ناشی از سمت نیز در کنار حقوق یا مزایای نقدی بررسی شود.
این قاعده درباره پرداختهایی است که رابطه آنها با سمت رئیس، عضو هیئتمدیره یا مدیر تصفیه احراز میشود و نباید بهصورت کلی به هر فردی که عنوان مدیریتی دارد تعمیم داده شود. منبع رسمی GİB: مقررات قانونی تعریف حقوق و کسر از منبع
تفاوت حقوق ناخالص، `safi tutar` و مبلغ واریزی
حقوق ناخالص، مجموع پول، مزایای غیرنقدی و منافعی است که کارفرما یا پرداختکننده در ارتباط با حقوق فراهم میکند، پیش از اعمال کسورات مقرر. `safi tutar` یا مبلغ خالصِ مورد استفاده برای محاسبه مالیات، پس از کسرهای مجاز از این مجموع و پیش از کسر مالیات بر درآمد باقی میماند. بنابراین، `safi tutar` با دریافتی نهایی یا مبلغ واریزشده به حساب یکی نیست.
کسورات قابل اعمال، در حدود شرایط قانونی هر قلم، میتواند شامل حق بازنشستگی و بیمه اجتماعی، حق بیمه بیکاری، حق بیمه حمایت اجتماعی، برخی بیمههای شخصی، بعضی کسورات قانونی، حق عضویت اتحادیه و تخفیف معلولیت باشد. حق بیمه بیکاری پرداختشده توسط حقوقبگیران مشمول ماده ۴۹ قانون بیمه بیکاری شماره ۴۴۴۷ نیز هنگام تعیین مبلغ واقعی و خالص حقوق، در صورت وجود شرایط قانونی، بهعنوان کسر قابل قبول در نظر گرفته میشود.
روش محاسبه و کسر مالیات از منبع
روش محاسبه در سال ۲۰۲۶ بهطور خلاصه چنین است:
- پول و مزایای غیرنقدی مرتبط با حقوق مشخص میشود.
- فقط کسورات مجاز در تعیین مبنای مشمول مالیات، با رعایت شرایط قانونی هر مورد، اعمال میگردد.
- مبلغ باقیمانده بهعنوان مبنای مشمول مالیات حقوق تعیین میشود.
- تعرفه تجمعی مالیات بر درآمد بر مبنای سالانه اعمال میشود.
- معافیت مالیاتی حداقل دستمزد، در صورت احراز شرایط، در مرحله محاسبه مالیات لحاظ میشود؛ سپس مالیات متعلّق هنگام پرداخت حقوق کسر میگردد. این معافیت را نباید در تعریف safi tutar با کسورات تعیین مبنا ادغام کرد.
در روش کسر از منبع، مسئول کسر، مانند پرداختکننده یا کارفرمای مربوط، مالیات را هنگام پرداخت حقوق کسر و به اداره مالیات واریز میکند. در این روش، مبنای تجمعی درآمد در طول سال برای تعیین پله تعرفه دنبال میشود. منبع رسمی GİB: تعرفه مالیات بر درآمد سال ۲۰۲۶
تعرفه مالیات حقوق در سال ۲۰۲۶
جدول زیر فقط برای مبنای مشمول مالیات درآمد حقوق در سال تقویمی ۲۰۲۶ است و نباید مستقیماً بر حقوق ناخالص یا مبلغ خالص واریزی اعمال شود.
| بازه مبنای مشمول مالیات حقوق در سال ۲۰۲۶ | مالیات محاسبهشده | نرخ نهایی پله |
|---|---|---|
| تا ۱۹۰٬۰۰۰ لیر | ۱۵ درصد کل مبنا | ۱۵ درصد |
| بیش از ۱۹۰٬۰۰۰ تا ۴۰۰٬۰۰۰ لیر | ۲۸٬۵۰۰ لیر، بهاضافه ۲۰ درصد مازاد بر ۱۹۰٬۰۰۰ لیر | ۲۰ درصد |
| بیش از ۴۰۰٬۰۰۰ تا ۱٬۵۰۰٬۰۰۰ لیر | ۷۰٬۵۰۰ لیر، بهاضافه ۲۷ درصد مازاد بر ۴۰۰٬۰۰۰ لیر | ۲۷ درصد |
| بیش از ۱٬۵۰۰٬۰۰۰ تا ۵٬۳۰۰٬۰۰۰ لیر | ۳۶۷٬۵۰۰ لیر، بهاضافه ۳۵ درصد مازاد بر ۱٬۵۰۰٬۰۰۰ لیر | ۳۵ درصد |
| بیش از ۵٬۳۰۰٬۰۰۰ لیر | ۱٬۶۹۷٬۵۰۰ لیر، بهاضافه ۴۰ درصد مازاد بر ۵٬۳۰۰٬۰۰۰ لیر | ۴۰ درصد |
برای درآمد حقوق، آستانه پله ۲۷ درصد، ۱٬۵۰۰٬۰۰۰ لیر است؛ بنابراین، این آستانه با رقم یکمیلیون لیر که ممکن است در ساختار عمومی تعرفه دیده شود، یکسان نیست.
نمونه محاسبه صرفاً ریاضی
اگر مبنای مشمول مالیات تجمعی یک حقوقبگیر در سال ۲۰۲۶ برابر با ۶۰۰٬۰۰۰ لیر باشد، محاسبه در پله بیش از ۴۰۰٬۰۰۰ تا ۱٬۵۰۰٬۰۰۰ لیر انجام میشود:
- مالیات ۴۰۰٬۰۰۰ لیر نخست: ۷۰٬۵۰۰ لیر؛
- مازاد: ۲۰۰٬۰۰۰ لیر؛
- مالیات مازاد: ۲۷ درصد از ۲۰۰٬۰۰۰ لیر، برابر با ۵۴٬۰۰۰ لیر؛
- حاصل محاسبه: ۱۲۴٬۵۰۰ لیر.
این مثال فقط تصویرسازی حسابی بر پایه یک مبلغ مشمول مالیات فرضی است و مالیات واقعی یک حقوق مشخص را تعیین نمیکند؛ زیرا حقوق ناخالص، کسورات مجاز و معافیتهای قابل اعمال باید جداگانه محاسبه شوند.
اظهارنامه سالانه حقوق
حقوقی که از منبع کسر نشده باشد، اگر از مبنای مالیاتی معادل حداقل دستمزد عبور کند، باید در اظهارنامه سالانه اعلام شود. در این وضعیت، مالیات متناظر با حداقل دستمزد از مالیات محاسبهشده کسر میشود.
حقوقی که از یک کارفرما دریافت شده و مالیات آن از منبع کسر شده است، در صورتی که درآمد حقوق سال ۲۰۲۶ از ۵٬۳۰۰٬۰۰۰ لیر بیشتر شود، مشمول اظهارنامه سالانه است. اگر اظهارنامه ارائه شود، مالیاتهایی که طی سال از حقوق کسر شدهاند از مالیات محاسبهشده در اظهارنامه کسر میشوند.
مهلت و جزئیات اجرایی اظهارنامه باید از تقویم رسمی مالیاتی اداره درآمدهای ترکیه بررسی شود: تقویم مالیاتی GİB.
دریافت حقوق از چند کارفرما
در صورت دریافت حقوق از چند کارفرما، حقوقبگیر میتواند مشخص کند کدام کارفرما بهعنوان کارفرمای اول در نظر گرفته شود. برای بررسی الزام به اظهارنامه، مجموع حقوق کارفرمای دوم و کارفرمایان بعدی و همچنین مجموع حقوق همه کارفرمایان با آستانههای قانونی مقایسه میشود.
اگر مجموع حقوق دریافتشده از کارفرمای دوم و کارفرمایان بعدی در سال ۲۰۲۶ بیش از ۴۰۰٬۰۰۰ لیر باشد، کل حقوق باید در اظهارنامه سالانه اعلام شود. همین تکلیف زمانی نیز وجود دارد که مجموع حقوق با احتساب کارفرمای اول از ۵٬۳۰۰٬۰۰۰ لیر بیشتر شود.
معافیت مربوط به حداقل دستمزد
مبلغ حقوق متناظر با حداقل دستمزد ماهانه، پس از کسر سهم بیمه اجتماعی و بیمه بیکاری، از مالیات بر درآمد معاف است. این قاعده فقط بخش واجد شرایط را پوشش میدهد و به معنای معافیت کامل همه حقوق نیست.
اگر شخصی از چند کارفرما حقوق دریافت کند، این معافیت فقط نسبت به بالاترین حقوق اعمال میشود.
جمعبندی
محاسبه مالیات حقوق در ترکیه با تعیین مجموع حقوق و مزایا، کسر اقلام مجاز، شناسایی `safi tutar`، اجرای تعرفه تجمعی سال ۲۰۲۶ و کسر مالیات هنگام پرداخت انجام میشود؛ سپس تعداد کارفرمایان و وضعیت کسر از منبع، تکلیف اظهارنامه سالانه را مشخص میکند.
آیا این مسیر با شرایط حرفهای شما همخوانی دارد؟
اگر سابقه کاری، تخصص، سمت مدیریتی یا کسبوکار دارید و میخواهید بدانید کدام مسیر فعالیت حرفهای در ترکیه برای شرایط شما ارزش بررسی دارد، ارزیابی اولیه را شروع کنید.
این ارزیابی اولیه است و به معنای تضمین پذیرش یا صدور مجوز نیست.